Acentenin Sahadaki Gerçeği
Özgür Yılmaz'a göre acentenin sahadaki gerçeği üç sorun: motor branşına sıkışmış portföyler, karşılanamayan eğitim talebi ve yetkisiz satış. Çözümü SBM'nin yeni giriş sisteminde, ürün çeşitliliğinde ve bütünleşik sigortayı fırsat olarak görmekte buluyor.
Kısaca
- Meslek odası karar alamaz, yönetmelik çıkaramaz; acentelerin sorunlarını derleyip TOBB SAİK üzerinden kamuya taşıyan bir lobi makamıdır.
- Özgür Yılmaz'a göre sorun önce il derneğinde olgunlaşmalı; düzenleyiciye çözüm önerisiyle giden konu daha hızlı düzenlemeye dönüşür.
- Sahanın en büyük talebi eğitim, ama duyurular okunmuyor: odanın e-postasını 100 acenteden 17'si açıyor.
- Yetkisiz satışa ekranı acente ve brokerlar veriyor; SBM'nin e-Devlet, levha ve SGK kontrollü tek giriş sistemi bunu kesmeyi hedefliyor.
- Bütünleşik sigorta kasko, trafik, sağlık ve bireysel emekliliği kapsamıyor; sigortayla ilk kez tanışan kişiyi sisteme kattığı için acente için tehdit değil.
Bölüm akışı
Bölümde konuşulanlar
Acente ağı ne kadar büyük?
İstanbul Ticaret Odası'nın bütün meslek gruplarında 870 bin üyesi var; sigortacılık komitesinin üye sayısı 5.600 civarında. Özgür Yılmaz'ın aktardığına göre Türkiye'de şubelerle birlikte yaklaşık 22.500 acente noktası var ve dağıtım kanallarının %35'i İstanbul'da. Şirketlerin neredeyse hepsi de İstanbul'da olduğu için sigortacılık büyük ölçüde İstanbul'dan yönetiliyor.
İTO ile TOBB SAİK arasındaki fark ne?
Özgür Yılmaz iki ayrı görev taşıyor. İstanbul Ticaret Odası'nda acenteleri, brokerları, eksperleri ve sigorta şirketlerini kapsayan komitenin başkanı; TOBB'de ise yalnız acentelerden sorumlu icra komitesinde (SAİK). Oda bir lobi makamı, SAİK ise kendi yetki alanında karar alıp genelge yayımlayabilen bir icra makamı.
Meslek odası ne yapar, ne yapamaz?
Odanın kanun, yönetmelik ya da genelge çıkarma yetkisi yok. Yaptığı, büyüklüğünü kullanarak acentelerin sorunlarını bakanlığa ve sigortacılık kurumlarına taşımak. Özgür Yılmaz'a göre İstanbul'dan gelen bir talep pazarın %35'inin sorunu olduğu için TOBB'de ağırlık taşıyor.
Sigortacılar nasıl örgütlenmeli?
Türkiye'de 150 civarında acente derneği, yalnız İstanbul'da 11 sigortacılık derneği var. Özgür Yılmaz her ilde tek bir dernek olmasını ve sorunun önce orada, sahanın içinde olgunlaşmasını öneriyor: dernek il odasına, il odası TOBB SAİK'e, SAİK kamu kurumlarına.
Konular düzenleyiciye nasıl ulaşır?
Özgür Yılmaz'ın aktardığına göre SEDDK Başkanı Davut Menteş acente tarafında yalnız TOBB SAİK ile görüşüyor; dernekler sorunlarını önce il odasına taşıyor. Sigorta şirketinin aleyhine olan bir talep kabul görmüyor. Vatandaş, şirket ve dağıtım kanalı açısından tartılmış, çözüm önerisiyle gelen konu daha hızlı düzenlemeye dönüşüyor.
Şirket ile acente neden çatışıyor gibi görünüyor?
Özgür Yılmaz'a göre sosyal medyada bir kavga görüntüsü var, ama şirket ile dağıtım kanalı birbirinden bağımsız iş yapamaz. Herkes yalnız kendi tarafına baktığında penetrasyonu (sigortalılık oranını) artırma hedefi kayboluyor. On üç yıl sigorta şirketinde çalışmış biri olarak, şirket deneyimi olan acentenin iki tarafı da daha iyi anladığını söylüyor.
Sahanın en büyük derdi ne?
Eğitim. Eskiden şirketler acentelerini eğitirdi; birden çok şirketle çalışan acentenin eğitim maliyetini üstlenmek istemedikleri için bu düzen bozuldu.
TOBB, TSB ve TSEV ile birlikte üç aylık çevrim içi bir eğitim açıldı; ilk sınıflar 60-70 kişiyle doldu, sonra doldurulamadı. 77 il dolaşıldığında acenteler eğitim istediklerini ama programdan haberleri olmadığını söylüyor: oda duyurularını 100 acenteden 17'si okuyor.
Acente neden trafik sigortasına sıkışıyor?
Acentelerin üretimi ağırlıkla motor branşlarında. Özgür Yılmaz'a göre trafik sigortasını acente satmıyor; zorunlu olduğu için vatandaş zaten alıyor. Yangın, hayat, bireysel emeklilik ve sağlık satmayan bir acentenin işi trafikte komisyon düşünce dönmüyor. Değişimin bütünleşik sigortayla ve yeni nesille geleceğini düşünüyor.
Yetkisiz poliçe satışı nasıl oluyor?
Göç idaresi, noter ya da elektrik idaresi önünde sigortacı olmayan kişiler poliçe satıyor. Özgür Yılmaz'a göre ekranı onlara acenteler ve brokerlar veriyor. Acente ise üniversite mezuniyeti, SEGEM belgesi, SGK ve levha kaydı gibi yükümlülükleri taşırken bu satışla yarışmak zorunda kalıyor. Konu 2019'da SBM'de sunulmuş, SEDDK'nın desteğiyle sonuca yaklaşmış.
SBM'nin yeni giriş sistemi neyi değiştiriyor?
Teklif ve üretim akışı değişmiyor; önüne milisaniyeler süren bir doğrulama ekleniyor. Bir brokerın 17 kayıtlı teknik personeliyle aynı anda 283 noktadan poliçe ürettiği görülen tabloyu bu sistem kesmeyi hedefliyor.
Bütünleşik sigorta acenteyi yer mi?
Yönetmelik kasko, trafik, sağlık ve bireysel emekliliği kapsam dışında tutuyor; satılan ürüne bağlı, o anki ihtiyaca yönelik küçük ürünlere izin veriyor (telefonun ekran kırılması, uçak biletinin iptali gibi). Özgür Yılmaz'a göre bu ürünleri acente zaten satmıyor; sigortayla hiç tanışmamış kişiyi sisteme kattığı için penetrasyonu artıracak olan da bunlar. Zeynep Türker'in aktardığına göre bu yolla 6 milyon poliçe üretildi.
Bir şikâyet nasıl mevzuata dönüşür?
İTO dört yıllık dönemin sonunda "Sigortacılık Sektöründe Güncel Mevzuat Değişiklikleri" kitapçığını çıkardı. Kitapçık, bir şikâyetin oda toplantısından TOBB'ye, bakanlığa ve SEDDK'ya, oradan yönetmelik ve genelgeye uzanan yolunu DASK gibi konular üzerinden kronolojik olarak anlatıyor.
Bölümden rakamlar
- 22.500
- Türkiye genelinde şubeler dahil acente noktası
Özgür Yılmaz ·
- %35
- Dağıtım kanallarının İstanbul'daki payı
Özgür Yılmaz ·
- 5.600
- İTO sigortacılık komitesinin üye sayısı
Özgür Yılmaz ·
- 283
- Bir sigorta brokerında aynı anda poliçe üretilen nokta; kayıtlı teknik personel 17
Özgür Yılmaz ·
- %17
- Odanın duyurularını okuyan acentelerin oranı: 100 acenteden 17'si
Özgür Yılmaz ·
- 6 milyon
- Bütünleşik sigortayla üretilen poliçe
Zeynep Türker ·
SBM'nin yeni sistemi: e-Devlet ile tek giriş
Özgür Yılmaz yeni sistemde poliçe üretim ekranına girişin dört adımını anlatıyor. Acentenin şirket ekranlarına giriş akışı değişmiyor; önüne bir doğrulama katmanı ekleniyor.
- e-Devlet ile giriş
Kullanıcı SBM'ye e-Devlet şifresiyle girer; kimliği doğrulanır.
- Levha kaydı
TOBB levha kaydından teknik personel ya da müdür olup olmadığı kontrol edilir.
- SGK kaydı
O acentede gerçekten çalışıp çalışmadığı SGK kaydından kontrol edilir; SEGEM belgesi tek başına yetmez.
- Şirket ekranı
Doğrulanan kişi ilgili sigorta şirketinin ekranına yönlendirilir; aynı kişi aynı anda tek oturum açabilir.
Özgür Yılmaz'ın aktardığına göre bölümün kaydedildiği tarihte şirketlerin %90'ı hazırlığını ve testlerini tamamlamıştı; o tarihteki hedef Kasım 2026.
Öne çıkan alıntılar
İkisi de birbirine ihtiyacı olan kurumlar. İkisi de birbirinden bağımsız iş yapamazlar.
Hepimizin ayakkabı eskiten sigortacı olması lazım. Pantolon eskittiğin zaman oturuyorsun demektir.
Trafik sigortasını aslında biz satmıyoruz. Vatandaş zaten alıyor, almak zorunda.
2 alıntı daha
Bu ekranı brokerlar veriyor, acenteler veriyor. Aslında biz yapıyoruz.
Acente bilmediği için korkuyor.
Bölümde geçen terimler
- Broker
- Sigorta ettirenin tarafında durup onun adına en uygun teminatı arayan bağımsız aracıdır.
- Acente
- Sigorta şirketi adına ve hesabına sözleşme yapmaya ya da aracılık etmeye yetkili aracıdır.
- Gömülü sigorta
- Teminatın, başka bir ürün ya da hizmetin satın alma akışının içine yerleştirilmesidir.
- Trafik sigortası
- Aracın üçüncü kişilere verdiği zararı yasal sınırlar içinde karşılayan zorunlu sorumluluk sigortasıdır.
- Levha
- Sigorta aracıları ve eksperlerin mesleki yeterliliklerinin kayıtlı tutulduğu resmî sicildir.
- Sigorta penetrasyonu
- Toplam sigorta priminin ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasına oranıdır.
- SEDDK
- Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu; sektörün düzenleyici ve denetleyici otoritesidir.
Sıradaki
Aynı konudan
Parametrik Sigorta Nedir, Nasıl Çalışır?Etkin Hasgül · Marsh Sigorta ve Reasürans Brokerliği Analitik LideriTeknoloji ve insurtech ·
Komplikasyon Sigortası Nedir, Neleri Kapsar?Ferhat Ağçakaya ve İdris Tufan Turan · Kalpol Sigorta Kurucu OrtaklarıHasar süreci ·
Reasürans Nedir, Neden Vazgeçilmezdir?Ebru Yüksekbilgili · Lockton Omni Kurumsal Sigortalar Genel MüdürüReasürans ·